भदौ २४ पछि बिजालिएको नेपाली राजनीति रोचक मोडमा आइपुगेको छ । राजनीतिलाई रोचक बनाउन पूर्वप्रधानमन्त्री एवं नेकपा एमालेका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीको विशेष योगदान छ । सरकारबाट हटेका ओली अहिले पनि राजनीतिक चर्चाको केन्द्रभागमै छन् ।
ओलीको भाषण सुन्दा फागुन २१ मा हुने प्रतिनिधिसभाको चुनावमा एमाले सहभागी हुने अनुमान लगाउन गाह्रो छ । तथापि, एमालेले मंगलबार निर्वाचन आयोगमा चुनावी प्रयोजनका लागि दल दर्ता गरेको छ ।
निर्वाचन आयोगमा दल दर्ता गरेको हुनाले अब एमाले पनि फागुन २१ को चुनावमा आउलाजस्तो लाग्छ । तर, उसैदिन एमालेले प्रतिनिधिसभा पुनःस्थापनाको माग गर्दै सर्वोच्च अदालतमा रिटसमेत दर्ता गरेको छ । अदालत गएको एमाले चुनावमा आउला कि नआउला ? संशय बाँकी नै छ ।
विभिन्न जिल्ला र गाउँ तहमा विरोध कार्यक्रमहरू सकेर एमालेले मंसिर ६ गते काठमाडौंको भृकुटीमण्डपमा शक्ति प्रदर्शन गर्यो । एमालेको सभामा उत्साहजनक सहभागिता देखिएको थियो । सभामा बोल्दै ओलीले आफ्नो कित्ता क्लियर गरे – सुशीला कार्की सरकारबाट हट्नुपर्छ र अविलम्ब प्रतिनिधिसभा पुनःस्थापना हुनुपर्छ । यो सरकारलाई चुनाव गराउने अधिकारै छैन । नेकपा एमाले तर्साएर तर्सिँदैन । प्रतिनिधिसभा फर्काइन्छ ।
ओलीले ढुक्कका साथ भने, ‘असंवैधानिक ढंगले, अनधिकृत सिफारिसमा भंग भएको प्रतिनिधिसभाको अविलम्ब पुनःस्थापना हुनुपर्दछ र हुन्छ । अब अर्को बाटो छैन । त्यही बाटोबाट अब देश अगाडि बढ्ने छ । अर्को बाटो छैन । अब देशमा प्रतिनिधिसभाको पुनःस्थापना एकमात्र सही समाधानको सही निष्कर्ष हो र यो एकमात्र बाटो हो ।’
उनले संसद पुनःस्थापनाका लागि आन्दोलित हुन कार्यकर्तालाई निर्देशनसमेत दिँदै भने, ‘म देशभरि सबै साथीहरूलाई भन्न चाहन्छु– विघटित प्रतिनिधिसभाको पुनःस्थापनाका लागि अगाडि बढ्नुहोस् । नेकपा एमालेका सम्पूर्ण नेता कार्यकर्ताहरूलाई जनवर्गीय, पेसागत र सानमसदायिक संगठनहरूलाई, सबैलाई आग्रह गर्न चाहन्छु– खुलेर आत्मविश्वासका साथ यो बाटोमा… (लाग्नोस्) ।’
एमाले अध्यक्ष ओलीले आफ्नो पार्टी कसैले तर्साएर नतर्सिने बताए । उनले भने, ‘यो आतंकको राज भयो । त्रासको राज भयो । तर्साउने कुरा भयो । नेकपा एमाले तर्सिँदैन । विधिको शासन (प्रतिनिधिसभा) फर्किन्छ, फर्काउनुपर्छ, फर्काइन्छ । अब तपाईहरू सरकार छोड्ने मानसिकता बनाउनोस् । सरकारबाट हट्नुपर्छ तपाईहरू ।… तपाईहरूसँग शासक हुने हक छैन ।’
एमाले अध्यक्ष ओली प्रधानमन्त्री सुशीला कार्कीसँग व्यत्तिगत रुपमै खनिए, ‘कस्तो–कस्तो मान्छे देशमा प्रधानन्यायाधीश भएछन् आहा ! सेनाले बचायो भन्दा किन बचाउने भनेर उफ्रिने मान्छे प्रधानन्यायाधीश भएका रहेछन् यो देशमा । कठैबरी देशको हालत !’
संसद ब्युँताउन एमालेसँग के–के छन् विकल्प ?
अध्यक्ष ओलीका यति कुरा सुनिसकेपछि स्वाभाविक रुपमा प्रश्न उठ्छ– अबको राजनीतिक यात्रामा एमालेसँग के–के विकल्प छन् ? ओलीले ठोकुवा नै गरेर भनेका छन् कि अर्को बाटै छैन, प्रतिनिधिसभा पुनस्थापना हुन्छ, गराइन्छ, तपाईहरू देशैभरिबाट लाग्नोस् ।
ओलीले भनेजस्तो प्रतिनिधिसभा पुनःस्थापना गर्ने बाटो वा कार्यदिशा के हो ? तत्काल एमालेले आन्दोलनको कार्यक्रम तय गरेको छैन । यसको साटो मंसिर २६ गते काठमाडौंमा महाधिवेशन गर्ने तयारीमा एमाले जुटेको छ ।
ओलीले भनेजस्तो गरी संसद पुनस्थापना गर्ने सम्भावित बाटाहरू तीनवटा हुन सक्छन्:
पहिलो बाटो – एमाले एक्लैले देशव्यापी आन्दोलन उठाएर फागुन २१ को निर्वाचन बिथोल्ने अनि सडककै बलबाट संसद फर्काउने ।
दोस्रो बाटो– सर्वोच्च अदालतबाट विगतको जस्तै फैसला गराएर संसद ब्युँताउने ।
र, तेस्रो बाटो – प्रधानमन्त्री सुशीला कार्कीलाई फागुन नलाग्दै राजीनामा गर्न बाध्य पार्ने अनि राष्ट्रपतिबाट संसद फर्किएको घोषणा गराउने ।
अब पहिलो प्रश्नमाथि विचरण गरौं ।
संसद पुनस्थापना हुनैपर्छ भन्ने लाइनमा नेकपा एमाले एक्लै उभिएको छ । नेपाली कांग्रेसलगायत अरू सबै दल फागुन २१ को चुनावमा जान तयार भइसकेका छन् । सिंगै देश चुनावमय बन्दै छ । निर्वाचन आयोगले कार्यतालिकाअनुसार काम गरिरहेको छ । करिब ८ लाख नवयुवाले उत्साहका साथ मतदाता नामावलीमा नाम लेखाएका छन् ।
जिल्ला–जिल्लामा चुनावको सरगर्मी शुरु हुन थालेको छ । एमालेकै जिल्ला नेताहरू चुनावको मानसिक तयारीमा जुटिसकेका छन् । जति समय बित्दैछ, उति चुनावको मौसम खुल्दै गइरहेको छ । यसरी सिंगै देश चुनावमा होमिन तयार रहेका बेला ओली एक्लैले कसरी सडक आन्दोलनको बलमा सत्ता पल्टाउन सक्लान् ? यो चुनौतीपूर्ण बाटो हो ।